Şeyh Edebali (1206 - 1326)
Aslen Karamanlıdır. İlk tahsilini memleketinde yapan Edebali, tahsilini Şamda tamamladı. Tefsir, hadis, tasavvuf ve özellikle İslam Hukukuda ihtisas sahibidir. Hz. Mevlana gibi, zamanının büyüklerinin sohbetinde bulundu. Osmanlı Devletinin kurucusu Sultan Osman Gazinin kayınpederidir. Zamanının büyük alim ve velilerindendir. Doğum tarihi kesin olmamakla beraber, Hicri 603 Miladi 1206 yıllarında doğduğu tahmin edilmektedir.

İlimde derya, amelde yüksek, takva ve verada örnek, mal-mülk sahibi bir zat olan Edebali, Eskişehir yakınlarında İtburnu denilen köyde yaşar, yaptırmış olduğu zaviyede öğrenci yetiştirir ve halkı irşad ederdi. Anadolu fütüvvet ehli Ahilerle yakın münasebeti olan Edebaliyi Osman Bey sık sık ziyaret eder ve sohbetinde bulunurdu.

Yine Osman Beyin zaviyede bulunduğu bir gece, gördüğü rüya üzerine Edebali, kızı Mal Hatunu Osman Beye nikahlar ve görmüş olduğu rüyayı da söyle tabir eder: Sen babadan sonra Bey olacak, kızım Mal Hatunla evleneceksin. Bende çıkıp sana gelen nur budur. Sizin asil ve temiz soyunuzdan nice padişahlar gelecek. Onlar nice deletleri bir çatı altında toplayacaklar. Allahü Teala, nice insanların huzur ve saadete kavuşmasına, din-i İslamla şereflenmesine senin soyunu vesile edecektir.

Gerçekten de öyle olur, altı asırdan fazla devam edecek olan bir Cihan İmparatorluğunun temelleri atılır ve bunun ilk müjdecisi de Edebali Hazretleri olur. Uzun bir ömür süren Edebali 726 H./1325-26 yıllarında yüz yirmi yaşları civarında olduğu halde vefat eder. Cenazesi Bilecikde zaviyesinin yanına defnedilir. Ahmet Rasim Bey, Edebalinin Adana halkından olduğunu söylerse de, onun Karamanlı olduğuna şüphe yoktur.

Bir de Osman Beyin oğlu Orhan Beyin annesinin Ömer bey adında bir zatın kızı, Mal Hatun; Edebalinin kızı Bala Hatunun Osman Beyin diğer oğlu Alaaddin Beyin annesi olduğunu kabul eden tarihçiler de vardır. Mehmet Hemdemi Çelebi de Solakzade Tarihli isimli eserinde, Şeyh Edebalinin Osman Beye verdiği kızının adının Rabia olduğundan bahseder.

ANADOLUNUN MANEVİ FATİHLERİ ANA SAYFA